[Bizcover] Internet en intellectuele eigendom

  • 15 januari 2019
  • 0 reacties
  • 276 Bekeken

Reputatie 5
  • BNP Paribas Fortis - Community Manager
  • 483 reacties


Voor ongeveer alle ondernemers is een website ondertussen een essentieel onderdeel van hun bedrijf geworden. Maar mag u uw site zomaar opfleuren met foto’s en teksten die u online heeft gevonden? En hoe zit het nu precies met auteurs- en portrechtrechten op internet? Matthias Dobbelaere-Welvaert van het juridisch kantoor deJuristen maakt het allemaal wat duidelijker.

Auteursrecht: het basisprincipe
Het basisprincipe dat elke ondernemer voor ogen moet houden, is snel uitgelegd: het auteursrecht is het recht dat de maker van pakweg een tekst, foto, schilderij, gedicht of liedje beschermt en hem/ haar laat bepalen hoe hem/haarcreatie gebruikt wordt. En dit geldt eveneens op het internet. Wilt u dus zo’n intellectuele creatie op uw site gebruiken, dan heeft u daar in principe altijd toestemming voor nodig van de maker. “Het grote verschil tussen auteursrecht en andere intellectuele rechten, is dat auteursrecht gratis en automatisch toegekend wordt”, zegt Matthias. “Zolang het om een origineel werk gaat, krijgt de maker sowieso het auteursrecht. Dat is het verschil bijvoorbeeld met een octrooi of een patentrecht: dat moet aangevraagd en geregistreerd worden.”

Gratis en automatisch
"Nu heb ik al vaak de reactie gehoord ‘Ah, het auteursrecht gratis en automatisch is, wat een geweldig voordeel voor de makers’, maar het vormt meteen ook een grote achilleshiel. Er is in regel meestal geen enkel bewijs over wie precies de auteur is of was”, zegt Matthias. “En zeker in onze moderne samenleving, waarin het heel gemakkelijk is om bepaalde zaken digitaal te kopiëren, brengt dat problemen mee. U moet er dus eigenlijk altijd van uit gaan dat zomaar een foto, een tekst, een stuk computercode, een website of wat dan ook kopiëren, zonder toestemming van de maker, onwettelijk is."

Portretrecht
Een specifiek onderdeel van het auteursrecht is dan nog eens het portretrecht. “Portretrecht wordt vaak verward met het recht op privacy, maar dat zijn eigenlijk twee verschillende dingen”, legt Matthias uit. “Het portretrecht probeert het spanningsveld tussen fotograaf en de geportretteerde te regelen. Voor wie op de foto staat, zal het belangrijk zijn hoe hij precies geportretteerd is. Voor de fotograaf is het dan weer belangrijk wat hij met zijn foto mag doen. Dit is voor interpretatie vatbaar en het recht is hier niet zwart-wit, het hangt van geval tot geval af. Als je bijvoorbeeld een foto neemt van een grote groep mensen om een bepaalde situatie te laten zien, moet je niet van elke persoon op de foto toestemming hebben.”

Omgaan met auteursrecht op de juiste manier
Blijft dan natuurlijk de vraag: hoe ga je als ondernemer of webmaster hier mee om? “Een eerste mogelijkheid is natuurlijk om alle foto’s en teksten van je site zelf te schrijven”, zegt Matthias. “In dat geval is er geen enkel probleem, u doet er mee wat u wilt, ze zijn van u. Zijn uw fotografische skills niet zo geweldig? Dan zijn er heel wat websites waar u gratis foto’s mag van plukken, zelfs voor commercieel gebruik, zoals Unsplash of Stocksnap. Daarnaast kunt u gebruikmaken van sites waar u een licentie voor een foto kunt afsluiten, zoals Getty Images. U betaalt dan een bepaald bedrag voor een bepaalde periode en in ruil mag u de foto gebruiken. In elk geval: zomaar Google Images gebruiken als een soort gratis grabbelton, zoals het nog te vaak gebeurt, dat mag helaas niet.”

Juridische stappen
In de enorme oceaan van informatie die het internet is, lijkt de kans dat u gevat wordt wanneer u onrechtmatig een foto kopieert, eerder klein. Dat kan echter tegenvallen, zegt Matthias. “Er bestaan al bedrijven die volledig automatisch duizenden websites per dag afschuimen op zoek naar foto’s waarvan het auteursrecht geschonden is. Als ze een foto op uw site vinden, gaan ze die vergelijken met hun eigen database en controleren of zij de fotograaf vertegenwoordigen. En als dat zo is, zal u een soort voorstel tot betaling in uw mailbox krijgen en als u daar niet op ingaat, dreigen ze met juridische stappen. Ik ben zelf geen al te grote fan van dit soort methodes, volgens mij moet auteursrecht op andere manieren afgedwongen worden. Maar het bestaat dus wel.”

Wie is eigenaar van uw site?
Er is trouwens nog een ander belangrijk punt uit het auteursrecht dat al te vaak over het hoofd gezien wordt: de natuurlijke persoon die een bepaald werk maakte, is er ook de eigenaar van, en dus niet het bedrijf waar hij tewerkgesteld wordt of de klant voor wie hij werkte. “Krantenjournalisten en -fotografen kunnen bijvoorbeeld niet bij ons komen klagen, aangezien er in het arbeidscontract een clausule voorzien dat zij hun auteursrechten overdragen”, zegt Matthias. “Maar een bedrijf dat voor u een website heeft gebouwd, is daar in principe dus ook de intellectuele eigenaar van. Tenzij u in het contract het tegendeel heeft geregeld, maar heel veel bedrijven vergeten dat. Dat wil niet zeggen dat zo’n websitebouwer plots uw site uit de lucht kan halen, dat is voor de rechter onredelijk, maar wel dat hij bijvoorbeeld stukken van uw site opnieuw mag gebruiken voor een andere klant. Hetzelfde geldt trouwens ook als u foto’s voor uw site heeft laten maken door een fotograaf."

Lees meer op Bizcover






Matthias Dobbelaere-Welvaert
Matthias Dobbelaere-Welvaert is oprichter en managing partner van theJurists Europe, met kantoren in Gent, Brussel, Amsterdam, Parijs en Londen. Hij studeerde rechten aan de Universiteit van Gent, en behaalde een postgraduaat in ICT & Media Law aan de Universiteit Leuven (ICRI), waarna hij in 2010 het kantoor ‘deJuristen’ oprichtte. Hij specialiseert zich in het ICT-recht, en heeft een bijzondere belangstelling voor Artificiële intelligentie en legaltech, cybercrime, (online) privacy en identiteitsdiefstal. Matthias is ook aangesloten bij de Erasmus Hogeschool Brussel, waar hij als professor het vak ‘Copyright and Mediarights’ doceert.

0 reacties

Geen reactie

Reageer